Wideopodcast „Mamy haka na brodawczaka”

U większości ludzi zakażenie ustępuje samoistnie, jednak u osób, których organizm sam nie pozbędzie się wirusa, HPV może powodować niektóre rodzaje raka i inne choroby. Zakażenie HPV jest najczęstszą infekcją przenoszoną drogą płciową. Czy można się przed nią uchronić?

Dr n. med. Wojciech Homola, specjalista ginekologii i położnictwa mówi „Mamy haka na brodawczaka!”. W rozmowie z inicjatorką Biegu Kobiet Marzeną Michalec wspólnie omawiają choroby, które może wywołać wirus HPV oraz dostępne metody profilaktyki w postaci cytologii , testów HPV oraz szczepień przeciw HPV.

Czym jest wirus HPV i jakie może wywoływać choroby?

Szacuje się, że jest ponad 200 genotypów HPV. Spośród nich 14 klasyfikuje się jako wysokoonkogenne – to one mogą prowadzić do rozwoju tzw. nowotworów HPV-zależnych: raka szyjki macicy (99% przypadków raka szyjki macicy wywołane jest przez typy HPV wysokiego ryzyka), pochwy, sromu czy odbytu².

Z kolei zakażenie kilkoma kolejnymi – tym razem niskoonkogennymi – typami wirusa może wywołać inną dolegliwość: kłykciny kończyste. To brodawki, które pojawiają się w obrębie narządów płciowych u kobiet i mężczyzn. Mają kalafiorowatą postać i zwykle nie dają objawów – chociaż czasem wywołują swędzenie. Z reguły nie są groźne, mogą być natomiast nieprzyjemne i nieestetyczne³.

Zakażenie wirusem HPV – poznaj fakty

• Dotyczy aż 8 na 10 osób aktywnych seksualnie¹
• Dotyczy zarówno kobiet, jak i mężczyzn⁴
• Odpowiada za ponad 99% przypadków raka szyjki macicy²
• Odpowiada za 90% przypadków raka odbytu²
• Odpowiada za 5-30% nowotworów sromu²
• Odpowiada za 64-100% stanów przedrakowych pochwy²
• Odpowiada za 90% kłykcin kończystych⁵
• Dzięki szczepieniom przeciw HPV można wyeliminować jego najgroźniejsze postaci

Czytaj też:Rak szyjki macicy – objawy, przyczyny, szczepienie przeciw HPV

Jak można ochronić się przed zakażeniem HPV?

Możesz uchronić się przed niektórymi chorobami wywoływanymi przez wirus HPV, uodparniając organizm oraz wykonując badania przesiewowe poprzez:

• szczepienie przeciw HPV,
• regularną cytologię,
• wykonywanie testów HPV6

Porozmawiaj ze swoim lekarzem o profilaktyce HPV i sprawdź, gdzie możesz się zaszczepić.

Przed czym może chronić szczepienie na HPV? Co zrobić, by zmniejszyć ryzyko kontaktu z wirusem? Na te i wiele innych pytań w rozmowie z Marzeną Michalec odpowiada dr n. med. Wojciech Homola, ginekolog, wykładowca akademicki, założyciel Centrum Ginekologii i Położnictwa FemiMea we Wrocławiu.

Referencje: 

1. WHO. Questions and answers about human papillomavirus. Online: https://iris.who.int/bitstream/handle/10665/376263/WHO-EURO-2024-5631-49185-73415-eng.pdf Dostęp: 08.2025.
2. Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego. O wirusie HPV i chorobach, jakie wywołuje. Online: https://szczepienia.pzh.gov.pl/dla-lekarzy/szczepienia-hpv/o-wirusie-hpv-i-chorobach/ Dostęp: 08.2025.
3. Ranosz-Janicka I. Kłykciny kończyste – przyczyny, objawy i leczenie. Online: https://www.mp.pl/pacjent/dermatologia/choroby/wenerologia/295710,klykciny-konczyste-przyczyny-objawy-i-leczenie Dostęp: 08.2025.
4. HPV a nowotwory. Online: https://alivia.org.pl/wiedza-o-raku/hpv-a-nowotwory/ Dostęp: 08.2025.
5. Sterlińska-Tulimowska B. Kłykciny kończyste. Online: https://www.forumginekologii.pl/artykul/klykciny-konczyste Dostęp: 08.2025.
6. Nowakowski A, Jach R, Szenbron L, et al. Rekomendacje Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników, Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego, Polskiego Towarzystwa Medycyny Rodzinnej, Polskiego Towarzystwa Ginekologii Onkologicznej, Polskiego Towarzystwa Wakcynologii oraz Polskiego Towarzystwa Kolposkopii i Patofizjologii Szyjki Macicy w zakresie szczepień profilaktycznych przeciwko zakażeniom wirusami brodawczaka ludzkiego w Polsce. Lekarz POZ. 2022;8(3).